Την Παρασκευή 8 Μαΐου 2026, ένα εξαιρετικά ενδιαφέρον και πρωτότυπο βιωματικό εργαστήριο οργανοποιίας είχαν την ευκαιρία να παρακολουθήσουν οι μαθητές και οι μαθήτριες του Μουσικού Σχολείου Θεσσαλονίκης, με προσκεκλημένη την καταξιωμένη οργανοποιό κα Ίρις Ζούλα.
Η κα Ζούλα, απόφοιτη της ιστορικής και παγκοσμίου φήμης σχολής οργανοποιίας “Stradivari” στην Κρεμόνα της Ιταλίας, μετέφερε για λίγο το εργαστήριό της στο σχολείο μας. Μέσα από αυτή την παρουσίαση, οι μαθητές/τριες ήρθαν σε επαφή με τις γνώσεις, το πάθος και τα μυστικά μιας τέχνης που ισορροπεί ανάμεσα στην επιστήμη και τη δημιουργία.
Το εργαστήριο ξεκίνησε με ένα συναρπαστικό ταξίδι στον χρόνο. Οι μαθητές/τριες παρακολούθησαν την εξέλιξη των εγχόρδων, εστιάζοντας στην ιστορική διαδρομή του βιολιού και της βιόλας μαθαίνοντας πώς τα όργανα αυτά εξελίχθηκαν από τους προγόνους τους στην Αναγέννηση και πήραν τη μορφή που ξέρουμε σήμερα. Η κα Ζούλα εξήγησε πώς η ιταλική πόλη Κρεμόνα έγινε το παγκόσμιο κέντρο της οργανοποιίας και γιατί τα όργανα των μεγάλων μαστόρων, όπως ο Stradivari και ο Guarneri, παραμένουν ανυπέρβλητα μέχρι σήμερα.
Το πιο εντυπωσιακό κομμάτι του εργαστηρίου για τους/τις μαθητές/τριες ήταν η ανάλυση της διαδικασίας κατασκευής. Έχοντας στις αποσκευές της πολλά βραβεία και διακρίσεις, η προσκεκλημένη μας έδειξε βήμα-βήμα πώς ένα κομμάτι ακατέργαστου ξύλου μεταμορφώνεται σε ένα όργανο με ψυχή και φωνή, τονίζοντας παράλληλα τη σημασία της ποιότητας του ξύλου, όπως ο σφένδαμος και η ελάτη, και την παλαίωσή του. Οι μαθητές/τριες ήρθαν σε επαφή με σημαντικά θέματα οργανοποιίας όπως το σκάλισμα, η δημιουργία των καμπυλών και η τοποθέτηση των εσωτερικών ενισχύσεων. Ενημερώθηκαν για την ξεχωριστή και εξαιρετικά λεπτή τέχνη κατασκευής των δοξαριών, όπου η επιλογή των τριχών και η ισορροπία του ξύλου καθορίζουν τον τελικό ήχο. Κατανόησαν εντέλει ότι η κατασκευή ενός βιολιού δεν απαιτεί μόνο ακρίβεια χιλιοστού, αλλά και να μπορείς να ακούσεις τον ήχο που κρύβεται μέσα στο ξύλο πριν ακόμα το κόψεις.
Στο κλείσιμο του εργαστηρίου, η κυρία Ζούλα έδωσε πολύτιμες και πρακτικές συμβουλές στους/στις μαθητές/τριες που ασχολούνται με τη μουσική, σχετικά με τη σωστή συντήρηση των εγχόρδων. Όπως επισήμανε, τα έγχορδα είναι “ζωντανοί οργανισμοί” και επηρεάζονται άμεσα από τις απότομες αλλαγές του καιρού. Πρέπει πάντα να φυλάσσονται στις θήκες τους, μακριά από σώματα θέρμανσης ή άμεσο ηλιακό φως. Ο σχολαστικός καθαρισμός του οργάνου από τη σκόνη του ρετσινιού (κολοφωνίου) μετά από κάθε χρήση είναι απαραίτητος για να μην καταστρέφεται το βερνίκι. Μία χρυσή συμβουλή για τη μακροζωία του δοξαριού είναι να χαλαρώνουν πάντα οι τρίχες του μετά το κούρδισμα και τη μελέτη.
Ευχαριστούμε θερμά την κα Ζούλα για αυτό το υπέροχο εργαστήρι. Κατάφερε να μας θυμίσει ότι πίσω από κάθε νότα που ακούμε σε μια συναυλία, κρύβεται η παράδοση αιώνων και η αριστοτεχνική εργασία ανθρώπων που κρατούν ζωντανή αυτή την παγκόσμια πολιτιστική κληρονομιά.
